Ο William St Clair, άφησε την τελευταία πνοή της ζωής του, στις 30 Ιουνίου 2021. Μίας ζωής σε μεγάλο βαθμό ταυτισμένης με την Ελλάδα.

Ο μεγάλος αυτός Φιλέλληνας έκανε την παρουσία του αισθητή μέσα από ένα κεφάλαιο στην τρίτη έκδοση του βιβλίου του «Lord Elgin and the Marbles» (1998), το οποίο τον καθιέρωσε ως ήρωα στην Ελλάδα, και σίγουρα εχθρό για το Βρετανικό Μουσείο.

Ο St Clair, ήταν ένας έγκυρος ακαδημαϊκός που αποκάλυψε ένα σκάνδαλο ενώ έψαχνε τα αρχεία του Βρετανικού Μουσείου. Στα τέλη της δεκαετίας του 1930, τα Μάρμαρα του Παρθενώνα του μουσείου είχαν τριφτεί με χάλκινες βούρτσες και καυστικά υλικά, κατόπιν εντολής του δωρητή Lord Duveen, του οποίου το όνομα εξακολουθεί να κοσμεί τη γκαλερί του μουσείου. Ο St Clair κατήγγειλε τις ενέργειες αυτές, σημειώνοντας ότι οι μέθοδοι καθαρισμού του Βρετανικού Μουσείου θα  «ατίμαζαν ακόμη και ένα δημοτικό νεκροταφείο», προσθέτοντας ότι αυτές «αψηφούσαν όλες τις αρχές της συντήρησης μνημείων».

Η πρώτη έκδοση του βιβλίου (1967) κυκλοφόρησε όταν ο St Clair, ένας νεαρός τότε δημόσιος υπάλληλος στο Βρετανικό Ναυαρχείο, έψαχνε κάτι για να απασχολήσει τον ελεύθερο χρόνο του. Απάντησε σε μια διαφήμιση στους Times που ανέφερε ότι η κυρία AC Longland από το Abington είχε κληρονομήσει μια συλλογή με έγγραφα από τον αδερφό του προπάππου της, Philip Hunt, ο οποίος συνόδευσε τον Λόρδο Έλγιν στην αποστολή του στην Ελλάδα.

Το πάθος του St Clair για την Ελλάδα κράτησε μια ζωή. Ένα σχέδιο του Λόρδου Βύρωνα, ο οποίος επιτέθηκε άγρια ​​στον Λόρδο Έλγιν για την αφαίρεση των μαρμάρων του Παρθενώνα, κρεμόταν μόνιμα στην κρεβατοκάμαρά του. Και, χάρη στην κυρία Longland, το «φιρμάνι», ένα οθωμανικό ένταλμα που επέτρεπε στον Λόρδο Έλγιν να αφαιρέσει τα αγάλματα, αποθηκεύθηκε κάτω από το κρεβάτι του για χρόνια.

Το 1984, εξετάζοντας τα ημερολόγια ενός επιμελητή του Βρετανικού Μουσείου, υποψιάσθηκε ότι είχε επιχειρηθεί μια συγκάλυψη. Το Μουσείο αρνήθηκε για πάνω από μια δεκαετία να θέσει τα αρχεία της εποχής στη δημοσιότητα, επικαλούμενο «επιπτώσεις στην ασφάλεια». Όταν τα έγγραφα κυκλοφόρησαν τελικά, ο St Clair διαπίστωσε ότι το 1938 ο επικεφαλής του τμήματος είχε παραδεχθεί στους θεματοφύλακες του Μουσείου το πρόβλημα: «Η ζημιά είναι προφανής και δεν μπορεί να θεωρηθεί υπερβολή». Αφού κατήγγειλε την αξιοπιστία των ισχυρισμών της επιμελητείας του Μουσείου, o St Clair ανακάλυψε το 2001 ότι ο Λόρδος Έλγιν είχε καταβάλει τεράστιες δωροδοκίες σε Οθωμανούς αξιωματούχους στην Αθήνα · τα στοιχεία αυτά υπονόμευαν τους ισχυρισμούς του Μουσείου ότι τα μάρμαρα είχαν αφαιρεθεί νόμιμα. Ο St Clair μεταβλήθηκε αυτόματα σε υπέρμαχο υπερασπιστή της επιστροφής των Μαρμάρων στην Ελλάδα.

Ο William Linn St Clair γεννήθηκε στο Λονδίνο το 1937 από τη Susan WS Bow, καθηγήτρια Αγγλικών και απόφοιτη του Πανεπιστημίου της Γλασκώβης και τον Joseph J St Clair, εκπρόσωπο στο Λονδίνο μιας ομάδας Σκωτσέζικων χυτηρίων. Όταν ήταν δύο ετών, η οικογένειά του μετακόμισε πίσω στη Σκωτία για να γλιτώσουν από τους βομβαρδισμούς κατά τη διάρκεια του πολέμου. Η μητέρα του ισχυριζόταν πάντα ότι η πρώτη λέξη που είπε ήταν «Messerschmitt» (το όνομα των Γερμανικών αεροπλάνων). Ο πατέρας του πέθανε από καρκίνο όταν ήταν 16 ετών· o William και η μητέρα του κράτησαν μυστική τη διάγνωση από τον πατέρα του καθ ‘όλη τη διάρκεια της ασθένειας. Λίγοι γνώριζαν για τις κρίσεις μελαγχολίας που υπέστη στη συνέχεια, στις οποίες εύρισκε ανακούφιση διαβάζοντας στωικούς φιλοσόφους, όπως είχε δηλώσει.Στην πορεία κέρδισε μία υποτροφία από την Ακαδημία του Εδιμβούργου, για το St John’s College της Οξφόρδης και μετά την αποφοίτησή του διορίσθηκε δημόσιος υπάλληλος. Μετά το έργο του «Lord Elgin and the Marbles», έγραψε το βιβλίο «Η Ελλάδα θα μπορούσε να είναι ακόμη ελεύθερη» (1972), έναν απολογισμό του αγώνα της ρομαντικής εποχής για την ελληνική ανεξαρτησία και της συμβολής των Φιλελλήνων κατά την Ελληνική Επανάσταση. Αν και ένα χρόνο αργότερα χώρισε από τη σύζυγό του Heidi Fischer, παρέμεινε κοντά στα παιδιά του, Anna, εκπαιδευτικό ψυχολόγο και Elisabeth, κοινωνική λειτουργό.

Το 1988, έγραψε στο Υπουργείο Οικονομικών ένα εγχειρίδιο για διευθυντές το οποίο αποδείχθηκε ότι ήταν πιο διασκεδαστικό από το υπονοούμενο θέμα και μεταφράστηκε σε πολλές γλώσσες. Το επόμενο βιβλίο του St Clair, είχε τίτλο «The Godwins and Shelleys» (1991), και εδραίωσε τη φήμη του ως βιογράφου. Αναφέρθηκε στον Godwin, τον Shelley και τον Byron σαν να ήταν φίλοι.

Μία τετραπλή χειρουργική επέμβαση στεφανιαίας παράκαμψης (bypass) στις αρχές της έκτης δεκαεττίας της ζωής του, τον ώθησε να επανεξετάσει το νόημα της ζωής του και στα 55 του χρόνια αποχώρησε από το Υπουργείο Οικονομικών. Μετά από μια υποτροφία στο All Souls (1992-1996), συνέχισε στο Trinity College, Cambridge (1998-2006). Την ίδια περίοδο δημοσιεύθηκε η τρίτη έκδοση του βιβλίου του για τον Lord Elgin. Περιλάμβανε μια εικόνα της κεντρικής σκηνής της ζωφόρου του Παρθενώνα που τραβήχθηκε από τη φωτογράφο Inge Morath, την τρίτη σύζυγο του Arthur Miller.

Ο St Clair έστειλε στον Miller το βιβλίο του για τον Godwin μαζί με ένα αίτημα να συγγράψει τη βιογραφία του, έχοντας θαυμάσει τα έργα του Miller από τότε που παρακολoύθησε το έργο «Οι μάγισσες του Σάλεμ» (1953) στην Οξφόρδη. Ακολούθησε μια μακροχρόνια φιλία. Πήρε τον Μiller και την Μorath για κωπηλασία στην Οξφόρδη και όταν «Οι μάγισσες του Σάλεμ» έγιναν ταινία με τους Daniel Day-Lewis και Winona Ryder, προσκλήθηκε στα γυρίσματα. Ο Μiller τον αποκάλεσε «αγαπημένο Σκωτσέζο» και συζητούσε μαζί του συχνά με θέμα τις ελληνικές τραγωδίες.

Μετά το ορόσημο βιβλίο του, «The Reading Nation in the Romantic Period», (2004), μελέτησε το εμπόριο σκλάβων και συνέγραψε το «The Grand Slave Emporium» (2007) που δημοσιεύθηκε ως αυτόνομο βιβλίο.

Ο St Clair είχε μεταβληθεί σε θρύλο για την πνευματική του γενναιοδωρία και τις συμβουλές που προσέφερε στους νέους. Βοήθησε αμέτρητους μελετητές και ήταν πάντα πρόθυμος να μοιραστεί την έρευνά του, να συγγράψει εργασίες και να ταξιδέψει σε συνέδρια σε όλο τον κόσμο. Ήταν ενθουσιασμένος όταν ένας νέος μελετητής τον αποκάλεσε «Νέστορα των Ελληνικών Σπουδών»: Ο Νέστωρ είναι ένα μυθικό συνώνυμο για τη σοφία και τη γενναιοδωρία. Λίγες ημέρες πριν πεθάνει, ο St Clair τιμήθηκε με το μετάλλιο Lord Byron από το Μουσείο Φιλελληνισμού και την Εταιρεία για τον Ελληνισμό και Φιλελληνισμό στην Αθήνα.

Από το 2009, ο St Clair ήταν Πρόεδρος των Open Book Publishers. Είχε εξειδικευθεί στην ιστορία των πνευματικών δικαιωμάτων, και αποδοκίμαζε την στάση της ακαδημαϊκής κοινότητας απέναντι στα paywall, τη μέθοδο περιορισμού πρόσβασης σε περιεχόμενο. Λίγο πριν πεθάνει ετοιμαζόταν να εκδώσει το νέο του βιβλίο 500 σελίδων για τον Παρθενώνα, ακολουθώντας τις διαδικασίες των Open Books. Ένα από τα κεφάλαιο του βιβλίου είναι γραμμένο στο ύφος μιας φανταστικής ομιλίας από τον πολιτικό Περικλή του 5ου αιώνα π.Χ.. Τη στιγμή του θανάτου του, ο St Clair συμπλήρωνε την τελευταία πινελιά του στο βιβλίο αυτό.

Η Εταιρεία για τον Ελληνισμό και Φιλελληνισμό, οι Έλληνες, τιμούν τον μεγάλο αυτό Φιλέλληνα.

 

 

Βιβλιογραφία: Άρθρο στους TIMES του Σεπτεμβρίου 2021

 

Η Γερμανική εφημερίδα Süddeutsche Zeitung δημοσίευσε σημαντικό ολοσέλιδο άρθρο της δημοσιογράφου Christiane Schlötzer σχετικά με τον Φιλελληνισμό κατά τη διάρκεια της Ελληνικής Επανάστασης και τη συμμετοχή σε αυτήν Γερμανών Φιλελλήνων. Το άρθρο προβάλει μεταξύ άλλων το Μουσείο Φιλελληνισμού στην Αθήνα και τον Γερμανό Φιλέλληνα Heinrich Treiber. Την ιστορία του μεγάλου αυτού Φιλέλληνα διηγείται ο απόγονός του και μέλος της Συμβουλευτικής Επιτροπής της Εταιρείας για τον Ελληνισμό και Φιλελληνισμό (ΕΕΦ) και του Μουσείου Φιλελληνισμού, καθηγητής Ν. Αποστολίδης.

 

DeutschePhilhellenenSZ.11.09.2021

Η ΕΕΦ και το Μουσείο Φιλελληνισμού εκφράζουν τη θλίψη τους για την απώλεια του σπουδαίου μουσικοσυνθέτη και οικουμενικού Έλληνα, Μίκη Θεοδωράκη (1925-2021), μιας από τις σημαντικότερες πνευματικές προσωπικότητες της νεότερης Ελλάδας. Έγραψε πάνω από χίλια τραγούδια, συμφωνικά έργα, καντάτες, ορατόρια, όπερες, μουσική για τον κινηματογράφο, μελοποίησε θεατρικά έργα, τραγωδίες και ποίηση, μεγάλων Ελλήνων και ξένων ποιητών (η φωτογραφία είναι του ζωγράφου Σπύρου Ζαχαρόπουλου).

 

Η ΕΕΦ και το Μουσείο φιλελληνισμού εκφράζουν την βαθύτατη θλίψη τους για την απώλεια του μεγάλου φιλέλληνα αρχαιολόγου Στέφανου Μίλλερ, στον οποία η Πολιτεία απέδωσε τιμητικά την ελληνική υπηκοότητα το 2005. Ο Μίλλερ ανέδειξε με το έργο του από τις αρχές της δεκαετίας του 1970 τις σημαντικές αρχαιότητες της Νεμέας, εκπαίδευσε πολλές γενιές φοιτητών από όλον τον κόσμο, και αγάπησε βαθιά τον πολιτισμό της αρχαίας και της σύγχρονης Ελλάδας.

Αποχαιρετάμε έναν μεγάλο Φιλέλληνα και μία εμβληματική προσωπικότητα.

 

 

 

 

Η Εταιρεία για τον Ελληνισμό και Φιλελληνισμό (ΕΕΦ) συμμετείχε στην εκδήλωση που οργάνωσε, στις 31 Ιουλίου 2021, ο Δήμος Ύδρας, σε συνεργασία με την Πρεσβεία της Αυστρίας, με σκοπό την ανάδειξη των προσωπικοτήτων Αυστριακών Φιλελλήνων που στήριξαν τον Eθνικοαπαλευθερωτικό Aγώνα του 1821.

Στο πλαίσιο της εκδήλωσης έλαβε χώρα επιστημονική ημερίδα με θέμα τον «Αυστριακό Φιλελληνισμό στην Ελληνική Επανάσταση» καθώς και κονσέρτο κλασικής μουσικής. Χαιρετισμό στις εκδηλώσεις απηύθηναν ο Δήμαρχος Ύδρας, κύριος Γεώργιος Κουκουδάκης, καθώς και η Πρέσβυς της Αυστρίας στην Αθήνα, κυρία Mag. Hermine Poppeller.

Την ημερίδα συντόνισε ο κ. Γεώργιος Κουκουδάκης. Εισηγητές της εκδήλωσης ήταν ο ιστορικός Dr. David Schriffl από το Υπουργείο Εξωτερικών της Αυστρίας, με την ομιλία του “200 years Greece and Austria – thoughts on and beyond the War of Independence” και η ιστορικός και μέλος της επιστημονικής επιτροπής της ΕΕΦ, Αγγελική Παπαγιαννοπούλου, η οποία παρουσίασε προσωπικότητες Αυστριακών Φιλελλήνων που στήριξαν τον Εθνικοαπελευθερωτικό Αγώνα. Παρουσιάσθηκε η πρωτοβουλία της ΕΕΦ και του Μουσείου Φιλελληνισμού για την ανέγερερση Μνημείου Φιλελλήνων στην Αθήνα, όπως και του επετειακού μεταλλίου που η ΕΕΦ, σε συνεργασία με το Ζωγράφειο σχολείο στην Ήπειρο, δημιούργησαν προς τιμήν του Αυστριακού Φιλέλληνα Anton Prokesch von Osten.

Στη συνέχεια ακολούθησε μουσική εκδήλωση από το Auner Quartett της Βιέννης, την οποία συντόνισε η συνθέτις και μαέστρος κα. Κωνσταντία Γουρζή. Παρουσιάσθηκαν τα έργα:

NIKOS SKALKOTTAS: 5 Greek Dances: I.Epirotikos, II. Kretikos, III. Tsamikos, III. Arkadikos, IV. Kleftikos

KONSTANTIA GOURZI: Anájikon, the Angel in the Blue Garden: I. The Blue Rose, II. The Blue Bird, III. The Blue Moon, a. the bright side, b. Turning, c. the dark side

FRANZ SCHUBERT: String Quartet “Rosamunde”, 1. Part

LUDWIG VAN BEETHOVEN: String Quartet οp. 18/4

Οι Αυστριακοί Φιλέλληνες συμμετείχαν στο Φιλελληνικό κίνημα της εποχής και σε πολεμικές επιχειρήσεις στην Ελλάδα υπέρ των Ελλήνων. Η σημαντική πρωτοβουλία του Δήμου Ύδρας έδωσε την ευκαιρία να αναδειχθεί η ουσιώδης συμβολή τους στον Εθνικοαπελευθερωτικό Αγώνα των Ελλήνων. Η εμβληματική παρακαταθήκη των Φιλελλήνων αποτέλεσε τη βάση για τη δημιουργία της μετέπειτα Ενωμένης Ευρώπης, στα πλαίσια της οποίας η Αυστρία και η Ελλάδα συμπορεύονται με δεσμούς αμοιβαίου σεβασμού και φιλίας.

Ο Δήμαρχος, κύριος Γεώργιος Κουκουδάκης, υλοποιεί με σχέδιο μία σειρά από πρωτοποριακές δράσεις υψηλής ποιότητας και αισθητικής, που προβάλουν διεθνώς την ιστορία και τον πολιτισμό της περιοχής και της Ελλάδας, τοποθετώντας την Ύδρα στο κέντρο του διεθνούς ενδιαφέροντος. Η ΕΕΦ στηρίζει το έργο του Δήμου Ύδρας, συμμετέχοντας σε σειρά εκδηλώσεων του με θέμα τον Φιλελληνισμό.

Εγκαίνια Μουσείου Φιλελληνισμού και Τελετή απονομής του Μεταλλίου Lord Byron σε απογόνους Φιλελλήνων που αγωνίσθηκαν υπέρ της Ελλάδος κατά την Επανάσταση του 1821

 

 

Η εφημερίδα Griechenland Zeitung παρουσιάζει το Μουσείο Φιλελληνισμού στην Αθήνα.

Μπορείτε να κατεβάσετε σε pdf το αφιέρωμα εδώ και ολόκληρη την εφημερίδα εδώ.

 

Το περιοδικό Boulevard παρουσιάζει το Μουσείο Φιλελληνισμού

https://www.eboulevard.gr/np/newspaper.php?issue=73

 

 

 

Το Μουσείο Φιλελληνισμού έχει ανοίξει και υποδέχεται επισκέπτες από τις 20 Μαΐου 2021.

Το Μουσείο είναι ανοικτό στο κοινό από Τετάρτη έως Κυριακή 10:00 με 18:00.

Οι επισκέπτες οφείλουν να τηρούν τις προδιαγραφές COVID19 που έχει επιβάλει ο ΕΟΔΥ. Για την διευκόλυνση της ροής στο Μουσείο, οι ενδιαφερόμενοι παρακαλούνται να ενημερώνουν με email (info@phmus.org) ή Tηλ / SMS (+30 6974 750361), για την ημέρα επίσκεψης και τον αριθμό των επισκεπτών.

Για την οργάνωση επισκέψεων ομάδων ενηλίκων και σχολείων, παρακαλούμε να επικοινωνήσετε στο +30.210.8094750.

Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να επισκεφθείτε την ιστοσελίδα μας:

https://phmus.org/drastiriotites/visit-the-museum/

Επικοινωνία:

Ζησιμοπούλου 12
115 24 – Αθήνα
Τηλ. 1: +30 6974 750361
Τηλ. 2: +30.210.8094750
Email: info@phmus.org

 

 

Η Εταιρεία για τον Ελληνισμό και τον Φιλελληνισμό (ΕΕΦ) έχει θεσμοθετήσει και απονέμει ετησίως ένα Βραβείο σε τρεις σημαντικές διεθνείς προσωπικότητες από τον πολιτικό, πολιτιστικό, ακαδημαϊκό ή επιχειρηματικό κόσμο, των οποίων οι καριέρες χαρακτηρίζονται από μία μακροχρόνια φιλελληνική καταγραφή ή που συνέβαλαν στην κοινωνία με τις δράσεις και τη σταδιοδρομία τους, εμπνευσμένοι από τις αξίες του Ελληνισμού.

Το Βραβείο, που έχει τεθεί από την αιγίδα του Υπουργείου Εξωτερικών, απονέμεται στο όνομα του Λόρδου Βύρωνα, του μεγάλου ποιητή και Φιλέλληνα που πέθανε στο Μεσολόγγι, πολεμώντας στο πλευρό των Ελλήνων κατά την Ελληνική Επανάσταση (1821-1828). Ο Λόρδος Βύρων έγινε σύμβολο, ενσαρκώνοντας τις αξίες του Ελληνισμού, δηλαδή την ελευθερία, τον σεβασμό της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, την ελευθερία της έκφρασης, την ανεξαρτησία του πνεύματος. Τις αξίες αυτές και τα δίκαια των μαχητών της ελευθερίας, σφράγισε με τον πρόωρο θάνατό του.

Κάθε ένα από τα τρία τιμώμενα πρόσωπα λαμβάνει ένα ασημένιο μετάλλιο, ένα δίπλωμα και μία επιχορήγηση 10.000 δολαρίων ΗΠΑ, η οποία δωρίζεται στο όνομά τους, σε ένα ίδρυμα της επιλογής τους που δραστηριοποιείται σε τομείς που εξυπηρετούν και προωθούν τις αξίες του Ελληνισμού και του Φιλελληνισμού.

Το Βραβείο αυτό έχει σχεδιασθεί με στόχο να προβάλει διεθνώς τις αξίες του Ελληνικού πολιτισμού και τον διαρκή φιλελληνισμό ως αρετή με ευεργετική επίδραση στις κοινωνίες όλου του πολιτισμένου κόσμου.

Το Διεθνές Βραβείο Λόρδος Βύρων θα απονεμηθεί από την ΑΕ Πρόεδρο της Δημοκρατίας, σε τελετή που πραγματοποιηθεί στις 28 Απριλίου 2021, στην Ακαδημία Αθηνών.

 

Οι βραβευθέντες με το διεθνές βραβείο Λόρδος Βύρων

2021

John Kerry, γερουσιαστής / πρώην υπουργός Εξωτερικών, από τις ΗΠΑ, απόγονος του Thomas Winthrop, προέδρου της Φιλελληνικής Επιτροπής της Βοστώνης, κατά τη διάρκεια της Ελληνικής Επανάστασης.

Jack Lang, πρώην Υπουργός Πολιτισμού και Παιδείας, από τη Γαλλία. Με το έργο του συνέβαλε στην προώθηση του ευρωπαϊκού πολιτισμού και της Ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης.

Charles Pictet, από την Ελβετία, πρόεδρος της τράπεζας Pictet, απόγονος της οικογένειας Pictet de Rochemont, η οποία σε συνεργασία με τον Jean Gabriel Eynard, υποστήριξε τον Ιωάννη Καποδίστρια και το φιλελληνικό κίνημα στην Ελβετία και όλη την Ευρώπη.

 

 

Οι τρεις βραβευόμενοι θα συνδεθούν διαδικτυακά και θα εμφανίζονται σε οθόνη στην Αίθουσα Τελετών της Ακαδημίας Αθηνών.

Η τελετή θα μεταδοθεί σε απευθείας μετάδοση διαδικτυακά.

 

Για πληροφορίες:

Εταιρεία για τον Ελληνισμό και τον Φιλελληνισμό
info@eefshp.org
+30.210.8094750